Bij vorst komt een benzineauto in de stad ongeveer 15 procent minder ver op een liter, op korte ritjes tot 24 procent minder. Hybrides en elektrische auto's lijden nog meer. Zo beperk je het extra verbruik deze winter.
De bladeren vallen en de eerste koude ochtenden zijn er. Veel automobilisten merken dan dat de tank sneller leeg is, terwijl ze precies dezelfde ritten rijden. Dat is geen inbeelding. Volgens fueleconomy.gov, de verbruikssite van het Amerikaanse ministerie van Energie en de milieudienst EPA, kan koud weer het verbruik flink opdrijven. Met de brandstofprijzen van dit jaar telt dat extra hard.
Hoeveel meer verbruikt een auto in de kou?
De cijfers komen uit verbruikstests die een gewone dag van ongeveer 25 graden vergelijken met een vriesdag van ongeveer min 7 graden. Een gewone benzineauto rijdt in de stad dan zo'n 15 procent minder kilometers per liter. Op korte ritjes van vijf à zes kilometer kan dat oplopen tot 24 procent.
Dat verschilt per model. Reken bij een conventionele benzineauto op 10 tot 20 procent verlies in stadsverkeer en 15 tot 33 procent op korte ritten. Bij hybrides is het effect meestal groter: 20 tot 40 procent in de stad en 25 tot 45 procent op korte ritten.
Ook elektrische auto's hebben last van de kou. In gemengd stads- en snelwegverkeer kom je ongeveer 39 procent minder ver per kWh en daalt de actieradius met zo'n 41 procent. Ongeveer twee derde van die extra energie gaat op aan het verwarmen van het interieur. Zonder kachel is het verschil veel kleiner: dan kom je ongeveer 8 procent minder ver per kWh en ligt de actieradius zo'n 12 procent lager.
Let op: dit zijn Amerikaanse metingen bij echte vorst. Een Nederlandse winter is vaak milder, dus het effect is op een gemiddelde dag meestal kleiner. Maar de richting is dezelfde, en juist op koude ochtenden met korte ritjes zie je het terug op je tankbon.
Waarom kou zoveel brandstof kost
Er spelen meerdere dingen tegelijk:
- Koude olie en vloeistoffen zorgen voor meer wrijving in motor en versnellingsbak.
- De motor is langer koud. Een motor werkt het zuinigst op bedrijfstemperatuur. Bij korte ritten haal je die soms nauwelijks.
- Verwarming en extra's zoals stoelverwarming, ruitverwarming en de blower vragen extra stroom.
- Stationair warmdraaien kost brandstof terwijl je geen meter opschiet.
- Koude lucht is dichter, waardoor de luchtweerstand toeneemt, vooral op de snelweg.
- De bandenspanning daalt bij lage temperaturen, waardoor de rolweerstand stijgt.
- De accu presteert slechter, wat ook het terugwinnen van remenergie bij hybrides en elektrische auto's beperkt.
Bij sneeuw en ijzel komt daar nog bij dat je banden minder grip hebben en je langzamer moet rijden. Ook dat drukt het rendement.
Wat betekent dit voor jouw portemonnee?
Een eenvoudig rekenvoorbeeld, met aannames van ons. Stel dat je auto normaal 6,5 liter per 100 km gebruikt en je in de winter 15 procent minder ver komt op een liter. Dan kom je uit op ongeveer 7,6 liter per 100 km. Rijd je in een wintermaand 1.000 km, dan is dat zo'n 11,5 liter extra. Bij een literprijs van bijvoorbeeld € 2,30 kost de kou je dan rond de € 26 per maand. Rijd je vooral korte stukjes, dan kan het meer zijn.
Wil je weten wat jouw auto echt doet? Noteer bij twee tankbeurten de kilometerstand en de getankte liters en vul ze in bij Brandstofverbruik berekenen. Vergelijk een herfstmaand met een zomermaand, dan zie je direct hoeveel de kou jou kost. Met Ritkosten berekenen reken je daarna uit wat een vaste rit in de winter kost.
Zo beperk je het extra verbruik
Je kunt de kou niet wegnemen, maar wel een deel van het extra verbruik:
- Parkeer warmer als dat kan, bijvoorbeeld in een garage. Een minder koude motor is sneller op temperatuur.
- Combineer ritjes. Liever één route langs de supermarkt, school en sportclub dan drie losse koude starts.
- Laat de motor niet stationair warmdraaien. De meeste fabrikanten adviseren om na ongeveer 30 seconden rustig weg te rijden. Rijdend warmt de motor sneller op, dus ook je kachel doet eerder wat.
- Gebruik stoel- en ruitverwarming niet langer dan nodig.
- Controleer regelmatig je bandenspanning. Kou laat de druk zakken. Lees ook ons stuk over zachte banden en verbruik.
- Gebruik de olie die de fabrikant voorschrijft voor koud weer.
- Haal de dakdrager of dakkoffer eraf als je die niet gebruikt.
Rijd je elektrisch of plug-in hybride? Verwarm de auto dan voor terwijl hij nog aan de lader hangt, en gebruik waar het kan stoelverwarming in plaats van de interieurverwarming. Dat scheelt merkbaar in actieradius.
Onze duiding
Een paar procent minder rendement lijkt weinig, maar het stapelt op. Wie in de winter veel korte ritjes maakt, betaalt al snel tientallen euro's extra per maand, bovenop de hoge pompprijzen van dit jaar. Het goede nieuws is dat de belangrijkste maatregelen gratis zijn: niet stationair warmdraaien, ritten combineren en je banden op spanning houden. Begin daar, en meet het resultaat met je eigen tankbonnen.