Oliepijpleiding in de woestijn
In juni 2023 kondigde Saudi-Arabië op eigen houtje een extra productieverlaging aan. Waarom de olieprijs toch maar beperkt reageerde en wat je aan de pomp merkte.
Archief – nieuws van 5 juni 2023.
Na een moeizame vergadering van OPEC+ in Wenen kwam Saudi-Arabië op zondag 4 juni 2023 met een eigen aankondiging. Het land zou zijn olieproductie in juli vrijwillig met nog eens 1 miljoen vaten per dag verlagen. Dat meldde ABM Financial News via Beursgorilla op maandag 5 juni. De Saudische olieminister prins Abdulaziz bin Salman noemde het een "Saoedische lolly". De verlaging was volgens hem nodig om tot een gezamenlijk akkoord te komen en kon zo nodig worden verlengd.
Een stapel productieverlagingen
Het besluit kwam bovenop eerdere verlagingen. In oktober 2022 had OPEC+ besloten de productie met 2 miljoen vaten per dag te verlagen. In april 2023 voegden een aantal OPEC-landen daar onverwacht nog eens 1,6 miljoen vaten aan toe. Saudi-Arabië nam daarvan 500.000 vaten tot het einde van het jaar voor zijn rekening. Op de vergadering van juni werden de bestaande productiedoelen bovendien doorgerold tot eind 2024. Vooral Afrikaanse landen verzetten zich tegen nog verdere verlagingen. Dat gewicht is groot: de groep van 23 landen is goed voor meer dan de helft van de wereldwijde olieproductie.
Waarom de olieprijs niet omhoogschoot
Ondanks al die verlagingen was de olieprijs sinds oktober 2022 juist sterk gedaald. Brent werd meer dan 20 procent goedkoper. De markt maakte zich zorgen over de economische groei en daarmee over de vraag naar energie. Ook de prijsstijging na de verrassing van april was alweer verdampt. Jorge Leon van Rystad Energy verwachtte daarom dat de Saudische stap slechts "beperkte opwaartse prijsdruk" zou geven in de weken erna. Op de lange termijn hing de prijs volgens hem af van het economisch sentiment en van een mogelijke verlenging van de vrijwillige verlaging. Analisten verwachtten wel al tekorten op de wereldmarkt in de tweede helft van 2023.
Een les over vraag en aanbod
Dit moment laat goed zien dat de olieprijs niet alleen draait om aanbod. Saudi-Arabië kan veel olie van de markt halen, maar als handelaren een zwakkere economie verwachten, daalt de vraag en drukt dat de prijs. Producenten en de economie trekken dan in tegengestelde richting. Voor automobilisten betekent dit dat een aangekondigde productieverlaging niet automatisch tot een duurdere tankbeurt leidt.
Wat merkte je aan de pomp?
In Nederland bestaat de benzineprijs grotendeels uit accijns en btw. Een kleine beweging in de olieprijs vertaalt zich daardoor maar in een paar cent per liter. Daar komt bij dat het meer weken kost voordat een verandering in ruwe olie bij het tankstation zichtbaar is. Een beperkte opwaartse druk, zoals Rystad die verwachtte, is dan nauwelijks te onderscheiden van de gewone schommelingen van week tot week.
Reken het zelf na
Wil je weten wat een paar cent meer per liter jou kost? Vul in de tankkosten-rekenhulp je tankinhoud en literprijs in. Voor wie vaak lange afstanden rijdt, geeft de rekenhulp benzinekosten per route een helder beeld van wat een rit met de auto kost. Zo kun je een kartelbesluit snel omrekenen naar je eigen budget.
De "Saoedische lolly" van juni 2023 werd achteraf een van de vele stappen waarmee OPEC+ de prijs probeerde te sturen. Voor de pomp waren het vooral kleine duwtjes, geen schokken.