Olieopslag
In maart 2022 deed Nederland mee aan een internationale actie om olie uit noodvoorraden vrij te geven. Wat dat was, en waarom het de pompprijs nauwelijks raakte.
Archief – nieuws van maart 2022.
Kort na de Russische inval in Oekraïne besloten de landen van het Internationaal Energieagentschap (IEA) om olie uit hun strategische voorraden vrij te geven. Nederland deed mee. Dat staat in een Kamerbrief van 18 maart 2022 over de gevolgen van de oorlog voor de energievoorziening.
In het kort
- IEA-landen gaven in maart 2022 samen 60 miljoen vaten olie vrij.
- Het Nederlandse aandeel was 822.816 vaten, vooral benzine, diesel en kerosine.
- Het dempte vooral de paniek; de pompprijs bleef hoog.
De afspraak. Op 1 maart 2022 besloten de IEA-lidstaten tot een collectieve actie: samen zouden ze 60 miljoen vaten olie over een periode van 30 dagen uit de strategische voorraad op de markt brengen. Dat was ongeveer 3 procent van de strategische voorraad die IEA-landen aanhouden. Het doel: de olietoevoer verzekeren en een sterk signaal afgeven aan de markt.
Het Nederlandse aandeel. Nederland droeg met een vastgesteld aandeel van 1,4 procent bij. Dat kwam neer op 822.816 vaten. Volgens de Kamerbrief ging het vooral om benzine, diesel en kerosine. Een deel werd ingezet voor levering aan Oekraïne.
Waarom landen een noodvoorraad hebben. IEA-landen die olie importeren, moeten een strategische voorraad aanhouden van 90 dagen netto-import. Die voorraad is bedoeld voor echte verstoringen van de aanvoer. De regering schreef dat de aanvoer van olie uit andere landen dan Rusland langer duurt, en dat de voorraden bij bedrijven in westerse landen relatief laag waren.
Wat merkte je aan de pomp? Weinig. Ruim 800.000 vaten klinkt als veel, maar het was een klein deel van een wereldmarkt. Zo'n actie dempt vooral de paniek: handelaren zien dat overheden bereid zijn in te grijpen. Dat kan een prijspiek afvlakken, maar zet hem niet terug. In 2022 kregen Nederlanders aan de pomp vooral steun via de tijdelijke accijnsverlaging, niet via de noodvoorraad. Ook de regering zelf schreef in de brief dat consumenten de gestegen energieprijzen merkten aan de pomp.
Wat kun je ermee? Leest u in de toekomst weer over het vrijgeven van noodvoorraden, verwacht dan geen grote prijsdaling. Het is een signaal dat de situatie serieus is. De beste bescherming tegen dure brandstof blijft je eigen verbruik: zuiniger rijden, minder kilometers en slim tanken.
Hoe groot was de actie? De 60 miljoen vaten waren volgens de Kamerbrief zo'n 3 procent van de strategische voorraad die de IEA-landen aanhouden. Het IEA wees erop dat sancties tegen Rusland en onrust op de Zwarte Zee de Russische olietoevoer konden verstoren. Olie uit andere landen heeft een langere aanvoertijd, en de industriële voorraden in westerse landen waren relatief laag. Rusland stuurde 60 procent van zijn export van olieproducten naar Europese OESO-landen en leverde 27 procent van de olie die de EU invoerde.
Deels naar Oekraïne. Een opvallend detail: de Nederlandse vrijgegeven voorraden werden volgens de brief deels ingezet voor leveringen aan Oekraïne. De IEA-landen wilden met de actie vooral "een sterk signaal" afgeven aan de oliemarkt.
Andere maatregelen. In dezelfde brief herinnerde het kabinet aan de tijdelijke verlaging van accijnzen en btw en een eenmalige verhoging van de energietoeslag voor lagere inkomens, maatregelen die op 11 maart 2022 waren aangekondigd. Het kabinet waarschuwde tegelijk dat het de gevolgen van langdurig hogere energieprijzen niet volledig kon compenseren.
Bereken wat je per tankbeurt kwijt bent met de tankkosten-rekenhulp. Wil je weten of elektrisch rijden je minder afhankelijk maakt van olieprijzen? Vergelijk het met de vergelijker.